Günün İlhamı Yazılar

SGK İşe Giriş Yapıldığını Nasıl Öğrenebilirim? Bir Psikolojik Mercek Kendimi çoğu zaman insanların davranışlarının ardındaki bilişsel ve duygusal süreçleri merak eden biri olarak tanımlıyorum. “Bir birey SGK işe giriş yapıldığını nasıl öğrenir?” sorusu ilk bakışta teknik bir bilgi talebi gibi görünse de, bu basit gibi duran soru aslında modern yaşamın belirsizlik, duygusal zekâ ve sosyal etkileşim ile nasıl iç içe geçtiğini ortaya koyar. İnsanlar yalnızca bilmek istemezler; aynı zamanda bilmenin getirdiği güven ve aidiyet duygusuna da ihtiyaç duyarlar. Bu yazıda SGK işe giriş bildiriminin öğrenilme yollarını, bunu ararken yaşanan psikolojik süreçleri ve bilişsel-eğitsel dinamikleri ele alacağım. Her bölümde güncel araştırmalardan,…

Araştırmada Örneklem Ne Demek? Gerçekten Önemli Mi, Yoksa Sadece Bir Hilesi Mi? İzmir’in güzel sokaklarında yürürken birden aklıma geldi: “Araştırmada örneklem ne demek?” Hadi itiraf edeyim, aslında buna çok da kafa yormuyordum. Ama sosyal medyada paylaşılan araştırma sonuçları, anketler, istatistiksel verilere dayalı yorumlar… Bunlar her gün karşımıza çıkıyor, değil mi? Öyle bir noktaya geldik ki, herkesin bir araştırma yapmaya ve örneklem seçmeye hakkı var gibi hissediyoruz. Ama gerçek şu ki, “örneklem” dediğimiz şey aslında çok kritik bir konu ve çoğu zaman neyin doğru neyin yanlış olduğunu anlamadan kullanıyoruz. Hadi, gelin bunu cesurca ve biraz da eleştirel bir bakış açısıyla tartışalım.…

Kaynamış Su Neden Daha Erken Donar? Kültürel Görelilik ve Kimlik Oluşumu Üzerine Bir Keşif İnsanlık tarihinin ilk dönemlerinden itibaren, topluluklar doğa olaylarını anlamak için çeşitli yöntemler geliştirmiş ve bu anlayışları kendi kültürel bağlamlarında şekillendirmişlerdir. Gelişen bilimsel bilgiler, bazen doğadaki sırlarla ilgili, bazen de hayatın kendisiyle ilgili bizlere göz açıcı ve şaşırtıcı keşifler sunar. Ancak, bazı fenomenler var ki, bilimsel anlayışın ötesinde farklı kültürel çerçevelerden bakmayı gerektirir. Kaynamış suyun daha erken donması gibi ilginç ve çoğu zaman zihinleri zorlayan bir olgu, sadece fiziksel bir soru değil, aynı zamanda insanlığın doğayı ve evreni nasıl anlamlandırdığı ile de alakalıdır. Bu yazıda, kaynamış suyun…

Beyefendi Demek Suç Mu? Toplumsal Cinsiyet ve Dil Üzerine Bir İnceleme Dil, insanların toplum içindeki ilişkilerini, değerlerini ve güç dinamiklerini şekillendiren en güçlü araçlardan biridir. Kelimeler, sadece bir anlam taşımakla kalmaz, aynı zamanda toplumsal yapıları, normları ve bireylerin birbirleriyle olan etkileşimlerini de yansıtır. Her bir kelime, toplumsal bağlamda bir rol oynar; kullanıldığında belirli güç dinamiklerini pekiştirebilir ya da bu dinamiklere karşı çıkabilir. “Beyefendi” gibi bir kelime ise, son derece sıradan ve yaygın bir şekilde kullanılan, ancak farklı toplumsal, kültürel ve cinsiyetçi normlarla şekillenen bir terimdir. Bu yazıda, “beyefendi” demenin suç olup olmadığını tartışacak ve dilin toplumdaki anlamını, gücünü ve etkilerini…

Tali Unsur Nedir? Hukuk Perspektifinden Toplumsal Bir Analiz Hukuk, toplumun düzenini sağlamaya, bireylerin haklarını korumaya yönelik bir araçtır. Ancak, bu kadar önemli bir sistemin işlerken hangi unsurlara dayandığını anlamak, yalnızca hukukun kelimelerle tanımlanan mantığını değil, aynı zamanda bu mantığın toplumsal yapılarla nasıl etkileşime girdiğini görmek için de önemlidir. Bir hukuki terim olan “tali unsur,” her ne kadar çoğu zaman teknik bir kavram gibi gözükse de, aslında toplumsal normlar, cinsiyet rolleri, kültürel pratikler ve güç ilişkileriyle dolaylı yoldan bağlantılıdır. Bu yazıda, “tali unsur” teriminin ne anlama geldiği, hukukun içindeki yerini nasıl aldığından çok, toplumun dinamiklerini nasıl yansıttığı üzerine duracağız. Hukuki kavramların…

Her gün karşılaştığımız seçimler, daha derin ekonomik kavramların bir yansımasıdır. Kaynakların kıtlığı ve bu kıtlıkla başa çıkabilmek için verdiğimiz kararlar, hem mikroekonomi hem de makroekonomi açısından hayatımızı şekillendirir. İnsanın en temel sorusu, “Ne yapmalıyım?” sorusudur ve bu soruyu ekonomistlerin bakış açısıyla cevaplamak, sadece bireysel değil, toplumsal düzeyde de derin anlamlar taşır. Sonuçta her seçimin bir fırsat maliyeti vardır; her seçimde bir şey kazanırken bir şey kaybederiz. Bu yazıda, “Salık veriyor nasıl yazılır?” sorusunu ekonomi perspektifinden analiz edeceğiz. Hem bireysel hem de toplumsal düzeydeki karar mekanizmalarına, piyasa dinamiklerine, kamu politikalarına ve refah üzerindeki etkilerine odaklanarak, bu konuya kapsamlı bir yaklaşım sunacağız.…

Nesine de Mayın Tarlası: Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Siyasal Analiz Toplumların düzenini, işleyişini ve bireylerin bu düzende nasıl yer aldığını anlamaya çalışırken, bazen en sıradan şeyler bile derin anlamlar taşır. Bir oyun, oyun olmaktan öte, toplumsal yapıların, iktidar ilişkilerinin ve güç mücadelelerinin bir simülasyonu olabilir. Nesine’de oynanan Mayın Tarlası oyunu da, bu bağlamda yalnızca bir eğlence aracı değil, aynı zamanda toplumların içinde şekillenen güç dinamiklerinin, katılımın ve meşruiyetin anlaşılmasında kullanılabilecek bir metafor olarak karşımıza çıkar. Mayın Tarlası, her ne kadar bir şans oyunu gibi görünse de, strateji, bilgi ve risk almayı gerektiren bir yapıya sahiptir. Ancak burada…

Karadeniz’i Kim Aldı? Ekonomi Perspektifinden Bir Analiz Kaynakların kıt olduğu bir dünyada, her seçim ve kararın ekonomik bir bedeli vardır. Karar alıcılar, sınırlı kaynakları nasıl ve ne şekilde kullanacaklarına karar verirken, bu seçimlerin uzun vadeli sonuçlarını göz önünde bulundurmak zorundadır. Ancak her zaman “doğru” karar yoktur ve bazen en küçük seçim bile çok büyük etkiler yaratabilir. Karadeniz’in etrafındaki ülkelerin tarihsel ve jeopolitik çatışmalar, bugünün küresel ekonomik manzarasında da hala etkisini sürdürmektedir. Peki, Karadeniz’i “kim aldı”? Bu soru, sadece siyasi bir mesele olmaktan öteye geçer; aynı zamanda bölgedeki ekonomik denklemler, fırsat maliyetleri ve piyasa dinamiklerini anlamamız için bir pencere sunar. Bu…

Don mu Kilot mu? Eğitimde Öğrenmenin Dönüştürücü Gücü Eğitim, insan yaşamında dönüştürücü bir güce sahiptir. Bu gücün farkına varmak, bir öğretim yönteminin veya teknolojinin eğitimdeki rolünü anlamaktan çok daha derin bir soruyu gündeme getirir: “Öğrenme ne demektir ve hangi araçlar, yöntemler, yaklaşımlar bu süreci en verimli hale getirebilir?” Bu yazı, eğitimin toplumsal, kültürel ve bireysel yönlerine bir bakış açısı sunarken, pedagojik bir soruya da değinecektir: Don mu kilot mu? Evet, bu sorunun tek başına eğitimle doğrudan bir ilgisi yokmuş gibi görünebilir. Ancak, eğitimde kullanılan metodolojilerin, öğretim araçlarının ve öğrenme süreçlerinin toplumdaki algılar, değerler ve kültürel dinamiklerle nasıl şekillendiğini anlamak için…

Arsa Payı 1/4 Ne Demek? Etik, Epistemoloji ve Ontolojik Bir İnceleme Giriş: İnsan ve Toprak Arasındaki İlişki Bir parça toprak, bir insan için her zaman yalnızca fiziksel bir alan olmamıştır. Toprak, tarih boyunca insanlar için sadece yaşam alanı değil, kimlik, güç ve aidiyetin sembolü olmuştur. Arsa payı gibi kavramlar da bu bağlamda hem somut bir ekonomik değer hem de soyut bir varoluşsal anlam taşır. Ancak, arsa payı gibi teknik bir terimi anlamadan önce, bu kavramın ardında yatan etik, bilgi kuramı ve ontolojik soruları sorgulamak, insanın toprakla olan ilişkisinin derinliğine inmeye yardımcı olabilir. Bir arsanın 1/4 payı, teorik olarak, o arsanın…